TOÀN VĂN Thông tư 109/2026/TT-BTC: Quy định quản lý hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về Thuế mới nhất 2026

Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Thông tư 109/2026/TT-BTC hướng dẫn chi tiết về quản lý hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế theo Luật Quản lý thuế 2025, có hiệu lực thi hành từ ngày 24/07/2026.

Qua bài viết dưới đây, Nền tảng kế toán dịch vụ MISA ASP sẽ tổng hợp toàn văn các điểm mới quan trọng nhất mà đại lý thuế, doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh cần nắm rõ.

1. Tổng quan về Thông tư 109/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính

Số ký hiệu	109/2016/TT-BTC
Ngày ban hành	30-06-2016
Ngày có hiệu lực	01-01-2017
Loại văn bản	Thông tư
Cơ quan ban hành	Bộ Tài chính
Người ký	Huỳnh Quang Hải
Trích yếu	Quy định lập dự toán, quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí thực hiện các cuộc điều tra thống kê, Tổng điều tra thống kê quốc gia
Tài liệu đính kèm	Xem đầy đủ thông tư tại đây

Bộ Tài chính hướng dẫn cụ thể việc quản lý hoạt động kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế dựa trên nền tảng Luật Quản lý thuế 2025, tập trung vào 3 trụ cột chính:

• Đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế: Chuẩn hóa tiêu chuẩn kiểm tra, cấp chứng chỉ hành nghề.

• Cập nhật kiến thức định kỳ: Bắt buộc người tham gia kinh doanh dịch vụ thuế phải cập nhật kiến thức pháp luật thuế thường xuyên.

• Kiểm tra, giám sát hoạt động: Tăng cường công tác kiểm tra, hậu kiểm đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế.

2. Tiêu chuẩn đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế (Điều 4)

Theo Điều 4 Thông tư 109/2026/TT-BTC, người tham gia đánh giá năng lực nghiệp vụ chuyên môn về thuế từ ngày 24/07/2026 là công dân Việt Nam hoặc người nước ngoài cư trú tại Việt Nam từ 12 tháng trở lên, đáp ứng đủ các tiêu chuẩn sau:

(1) Tiêu chuẩn về năng lực và bằng cấp:

• Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ.

• Về bằng cấp chuyên môn:

  • Có bằng tốt nghiệp đại học trở lên thuộc các ngành, chuyên ngành: Kinh tế, Thuế, Tài chính, Kế toán, Kiểm toán, Luật.

  • Hoặc có bằng tốt nghiệp đại học trở lên thuộc các chuyên ngành khác nhưng có tổng số đơn vị học trình / tín chỉ / tiết học của các môn học (kinh tế, tài chính, kế toán, kiểm toán, thuế, phân tích hoạt động tài chính) chiếm từ 7% trở lên trên tổng số học trình hoặc tín chỉ của cả khóa học.

(2) Quy trình nộp hồ sơ:

• Người có nhu cầu tham gia đánh giá năng lực lập và nộp đầy đủ hồ sơ cho Hội đồng đánh giá năng lực theo đúng quy định hướng dẫn tại Thông tư 109/2026/TT-BTC.

3. Quy định đối với Đại lý thuế, Hộ kinh doanh & Cá nhân kinh doanh dịch vụ thuế

Căn cứ khoản 5 Điều 40 Luật Quản lý thuế 2025 và hướng dẫn tại Thông tư 109/2026/TT-BTC, mô hình hoạt động kinh doanh dịch vụ thuế được phân định rõ ràng như sau:

3.1. Quy định đối với Đại lý thuế

• Là doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo pháp luật doanh nghiệp.

• Phải có ít nhất 02 người đủ tiêu chuẩn kinh doanh dịch vụ tư vấn thuế làm việc toàn thời gian tại doanh nghiệp.

3.2. Quy định đối với Hộ kinh doanh, Cá nhân kinh doanh

• Là cá nhân có đủ tiêu chuẩn kinh doanh dịch vụ tư vấn thuế, đăng ký hoạt động theo quy định của pháp luật để thực hiện dịch vụ theo thỏa thuận với người nộp thuế.

3.3. Phạm vi dịch vụ đại lý thuế / cá nhân được cung cấp

Theo hợp đồng ký kết với người nộp thuế, đại lý thuế và cá nhân kinh doanh dịch vụ thuế được làm thay người nộp thuế các công việc:

1. Thủ tục đăng ký thuế, kê khai thuế, nộp thuế, quyết toán thuế.

2. Lập hồ sơ đề nghị miễn thuế, giảm thuế, hoàn thuế và các thủ tục thuế liên quan.

3. Dịch vụ tư vấn thuế.

4. Dịch vụ kế toán theo quy định của pháp luật về kế toán.

3.4. Quyền và nghĩa vụ pháp lý

• Phải tuân thủ nghiêm quy định của Luật Quản lý thuế 2025, pháp luật thuế và quy định pháp luật liên quan.

• Chịu trách nhiệm trước pháp luật và chịu trách nhiệm trước người nộp thuế về chất lượng và nội dung dịch vụ đã cung cấp.

4. Các hành vi bị nghiêm cấm tuyệt đối trong hoạt động quản lý thuế (Điều 8)

Theo Điều 8 Luật Quản lý thuế 2025, trong quá trình quản lý và thực hiện dịch vụ thuế, nghiêm cấm 5 nhóm hành vi vi phạm sau đây:

1. Thông đồng, trục lợi: Thông đồng, móc nối, bao che giữa người nộp thuế và công chức/cơ quan thuế để chuyển giá, trốn thuế, trục lợi tiền ngân sách; lợi dụng chức vụ tiết lộ thông tin người nộp thuế; làm sai lệch kết quả kiểm tra; gây phiền hà, sách nhiễu.

2. Kê khai gian dối & Cản trở thanh tra: Cố tình không kê khai hoặc kê khai không đầy đủ, chính xác số thuế phải nộp, số thuế được miễn/hoàn; cản trở, chống đối, trì hoãn cung cấp tài liệu cho công chức thuế.

3. Mạo danh Mã số thuế: Sử dụng mã số thuế của người khác để vi phạm pháp luật hoặc cho người khác mượn mã số thuế trái quy định.

4. Gian lận Hóa đơn – Chứng từ: Bán hàng hóa, dịch vụ không lập hóa đơn; sử dụng hóa đơn chứng từ giả / không hợp pháp; tạo lập hóa đơn điện tử trái phép.

5. Xâm phạm Hệ thống dữ liệu thuế: Làm sai lệch, truy cập trái phép, phá hủy hệ thống thông tin người nộp thuế; phát tán thông tin sai lệch ảnh hưởng uy tín cơ quan thuế.

Kết luận

Thông tư 109/2026/TT-BTC đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao tiêu chuẩn chuyên môn của các đại lý thuế và minh bạch hóa thị trường dịch vụ làm thủ tục về thuế tại Việt Nam.

Để đáp ứng tốt các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe này cũng như tối ưu hóa quy trình làm việc, kế toán dịch vụ rất cần sự hỗ trợ của các công cụ công nghệ chuyên biệt.

Phần mềm kế toán dịch vụ MISA ASP giúp kế toán dịch vụ cập nhật nhanh các chính sách mới, giảm đáng kể khối lượng công việc thủ công để anh/chị an tâm hơn trong mỗi kỳ kê khai.

Đăng ký Demo 1-1 miễn phí MISA ASP ngay!